Cybervanaram.net : ไซเบอร์วนาราม.เน็ต  

เว็บไซต์เพื่อพระพุทธศาสนา อารามหนึ่งบนโลกไซเบอร์

ให้เรตสมาชิก: 5 / 5

ดาวใช้งานดาวใช้งานดาวใช้งานดาวใช้งานดาวใช้งาน
 

      ใกล้วันตรุษจีนอันเป็นประเพณีสำคัญของคนจีน ซึ่งยึดถือปฏิบัติสืบต่อกันมายาวนาน คนจีนแม้จะเดินทางไปประกอบอาชีพที่ไหน แต่พอถึงเทศกาลตรุษจีน แม้จะไม่ได้กลับบ้านเกิด แต่ก็พร้อมใจกันจัดงานเฉลิมฉลอง โคมไฟสีแดงเครื่องประดับตกแต่งสีแดง ตลอดจนการละเล่นต่างๆมีให้เห็นทั่วโลก แม้แต่สินค้าก็ยังมุ่งเน้นไปที่เครื่องเซ่นไหว้ต่างๆ จนมีคนกล่าวคำเรียกขานวัฒนธรรมของคนจีนว่า “ปีใหม่ไปไหว้บรรพบุรุษ วันตรุษไปไหว้เจ้า”

      ผู้ที่ได้รับการขนานนานว่าเป็น “ครู” ของจีนคนหนึ่งคือขงจื้อ บางเล่มเขียนเป็น “ขงจื่อ” ขงจื่อเกิดเมื่อ 551 ปีก่อนคริสตศักราช มีชีวิตอยู่ในช่วง 722-481 ปี ก่อน คริสตศักราช แรกเริ่มขงจื่อเป็นครูธรรมดาๆคนหนึ่ง ในจำนวนคนที่เป็นครูมากมาย แต่หลังจากถึงแก่กรรมก็ค่อยๆได้รับการยกย่องให้เป็น “อภิคุรุอริยปราชญ์” สูงกว่าครูทั้งหลาย  ปัจจุบันคนจีนส่วนใหญ่เห็นว่าขงจื่อเป็นครูที่ยิ่งใหญ่คนหนึ่ง (เฝิงอิ่วหลัน,ส.สุวรรณ แปล,ปรัชญาจีน:จากขงจื่อถึงเหมาเจ๋อตง,กรุงเทพฯ:สำนักพิมพ์สุขภาพใจ,2553,หน้า 53)
     วันนี้ได้นำคำสอนของขงจื่อผู้ที่ได้รับการขนานนามว่า
อภิคุรุอริยปราชญ์ บางส่วนมาให้อ่านในช่วงเทศกาลตรุษจีน
 

คติพจน์ขงจื้อ

คุณธรรมไม่พัฒนา ศึกษาไม่ถึงแก่น
เรียนแต่ปฏิบัติไม่ได้  ผิดพลาดไม่ยอมแก้ไข
ล้วนเป็นข้อที่น่าห่วงใยทั้งสิ้น

สรรพสิ่งในโลกนี้เปลี่ยนแปลงตลอดเวลา
แต่กฎแห่งธรรมชาติไม่เคยเปลี่ยนแปลง

ทำชั่วในที่แจ้งมนุษย์ลงโทษ
ทำชั่วในที่ลับเทพยดาลงทัณฑ์

ปัญญาชนพึงมีกตัญญูเป็นรากแก้ว มารยาทเป็นโล่ป้อง
มีความอ่อนน้อมเป็นสมบัติ มีความซื่อสัตย์เป็นหลักชัย

 

ผู้มีคุณธรรมไม่ควรนำข่าวที่ยังไม่แจ้งชัดไปขยายต่อ

ผู้มีสติจะไม่ชักธงรบเพียงเพราะบันดาลโทสะ

ผู้รู้ย่อมเชื่อมั่น
ผู้มีการุณธรรมย่อมไม่วิตก
ผู้กล้าย่อมไม่หวั่นไหว

มีเวลาหนึ่งเดือนให้ปลูกผัก
มีเวลาสิบปีให้ปลูกไม้ผล
มีเวลาร้อยปีให้ปลูกฝังความเป็นคน

สัตบุรุษมุ่งมองงานใหญ่ ไม่ใส่ใจเรื่องเล็ก

สิ่งที่แม่น้ำใหญ่จะลืมไม่ได้คือลำธารเล็กๆ
การให้เกียรติและเคารพสิทธิผู้อื่น
การรักใคร่เอื้ออาทรซึ่งกันและกัน
เป็นกาวใจสำคัญที่สามารถบันดาลให้สังคมมนุษย์อยู่ร่วมกันโดยสันติสุข

ความหายนะมักจะเกิดขึ้นเมื่อคนหมดความอดทน

คุณธรรม 5 ประการที่พึงกระทำคือ
     1.อ่อนน้อมถ่อมตนไม่ยโส
    2.ยึดมั่นในอภัยทาน
    3. มีสัจจะยึดมั่นเชื่อถือได้
    4. คล่องแคล่วปราดเปรียวมีผลงาน
    5. เมตตาการุณย์ต่อชนทุกชั้น
นิสัยควรละเว้น 4 ประการ
     1.ไม่ตามใจตัวเอง
    2. ไม่แสดงอำนาจบาตรใหญ่
    3.ไม่ถือทิฐิ
    4. ไม่ยกตนข่มท่าน
บัณฑิตถ้าไม่สงบหนักแน่น ไร้ซึ่งจริยธรรม ก็ไม่เกิดประโยชน์อะไร

ปัญญาชนมีสิ่งพึงละเว้นสามประการคือ

1.วัยแตกพานดีพึงสังวรในกาม

2.ย่างเข้าสู่วัยฉกรรจ์พึงละเว้นการต่อสู้ด้วยกำลัง

3.วัยชราพึงละเว้นความโกรธโลภหลง

บัณฑิตต้องมีคุณสมบัติผู้ดี 8 ประการคือ

1.มีมารยาท

2.มีคุณธรรม

3.ซื่อสัตย์สุจริต

4.มีหิริโอตตัปปะ

5.มีความจงรักภักดี

6.มีความกตัญญูกตเวที

7.มีเมตตาธรรม

8.มีความรัก

 

สัตว์ร้ายมักสยบได้ง่าย จิตใจมนุษย์นี้ไซร้ยากแท้สิโรราบ

 

บัณฑิตพึงปฏิบัติตามหลักธรรม 9 ประการคือ
    1.ดูต้องคำนึงถึงความเข้าใจ
    2.กิริยาตระหนักถึงความอ่อนน้อม
    3.วาจาต้องพูดแต่ความสัตย์จริง
    4.มีปัญหาต้องหมั่นสอบถาม
    5.เห็นประโยชน์ต้องคำนึงถึงความซื่อสัตย์
    6. ฟังต้องคำนึงถึงความชัดเจน
    7.บุคคลิกภาพต้องสุภาพอ่อนน้อม
    8.ภารกิจต้องทำด้วยความตั้งใจ
     9. บันดาลโทสะต้องคำนึงถึงผลตามสนอง

 

บัณฑิตย่อมยึดมั่นการบำเพ็ญตน สั่งสมคุณธรรม
ปราศจากการมุ่งหวังในลาภยศสักการะ
และมีวิสัยทัศน์ที่ยาวไกล


เสียเงินเสียหนึ่งสิ่ง

เสียชื่อเสียงเสียหลายสิ่ง

แต่เสียกำลังใจเสียทุกสิ่ง

เว็บมาสเตอร์
รวบรวม
08/02/56



แหล่งที่มา:

      ไพบูลย์ ติสรเตติวัฒน์.คติพจน์ขงจื้อและสุภาษิตนานาชาติ.กรุงเทพฯ:วรานนท์ เอ็นเตอร์ไพรส์,2553.
       เฝิงอิ่วหลัน,ส.สุวรรณ แปล.ปรัชญาจีน:จากขงจื่อถึงเหมาเจ๋อตง. กรุงเทพฯ:สำนักพิมพ์สุขภาพใจ,2553.

 

หมายเหตุ:คติพจน์ขงจื้อ ออกเสียงเป็น “ขงจื้อ”
                 ปรัชญาจีน ออกเสียงเป็น “ขงจื่อ”

Go to top